العلامة الحلي ( مترجم : شعراني )
354
تبصرة المتعلمين في أحكام الدين ( فارسي )
شرع حق مداخله در كار طفل آنها ندارد . و اگر لقيط بنده باشد بايد به مالك داد و اگر گريخت يا تلف شد بىتعدى و تفريط بر يابنده ضمان نيست مالى كه با طفل گم شده باشد به ظاهر ملك او است و باذن حاكم شرع مىتوان در نفقه او صرف كرد . حيوان گم شده - در اصطلاح فقها آن را ضاله گويند . خواه در شهر و آبادى بيابند يا در بيابان بىآب و گياه يا جاى با آب و گياه اما بيم از درندگان باشد . در بسيارى از روايات از گرفتن حيوان گم شده نهى شده است و بعضى از فقها حرام دانستند اما مقصود از روايات برداشتن به قصد تملك است چون هيچ كس حيوان را براى تعريف يك سال و پس دادن به مالك خرج و نفقه نمىدهد . اگر به قصد نگاهدارى و يافتن مالك آن بردارند مكروه است . نگهدارى حيوان مانند اموال صامت بىرنج و مشقّت نيست و نياز به خوراك و پرستارى دارد و حكم آن غير حكم جمادات است . اگر حيوانى را در آبادى و نزديك ده يافت آن را به حال خود گذارد و جائز است بگيرد و خوراك دهد و اگر صاحبش پيدا نشد پس از سه روز اگر خواست براى مالك نگهدارد و اگر نخواست بفروشد قيمت آن را صدقه دهد يا نگاهدارد تا مالك پيدا شود و بهر حال نگاهداشتن يك سال واجب نيست چون